goleczewo

1908: Opis Golenhofen, czyli skąd przybyli osadnicy

W literaturze, w tym także prasie niemieckiej sprzed I wojny światowej, można znaleźć różne i sprzeczne informacje o pochodzeniu osadników, sprowadzonych do wsi wzorcowej Golenhofen. Na przykład, że niektórzy przybyli z Bośni; lub też że wśród nich nie było miejscowych Niemców, bo byli zbyt skłonni do polonizacji. Z poszukiwań w archiwach wiedziałem już, że byłoCzytaj dalej „1908: Opis Golenhofen, czyli skąd przybyli osadnicy”

1940: Naziści filmują w Golęczewie

Zachowane filmowe ujęcia z czasów II wojny, nawet w większych miastach, należą do rzadkości. Myśl o tym, że gdziekolwiek istnieje tak stare nagranie z Golęczewa, wydawałaby się nierealna. A jednak! W propagandowym filmie, nakręconym na zlecenie NSDAP i Reichsjugendführung, odnalazłem kilkunastosekundowy fragment nagrany w okupacyjnym Golenhofen. Niemy film „Ostland – deutsches Land” (Wschodnia kraina –Czytaj dalej „1940: Naziści filmują w Golęczewie”

Irena Kuberacka-Kozieł: Wspomnienie o rodzinie Wolter

Niemiecka rodzina Wolter mieszkała do 1945 roku w skromnym domu na ul. Tysiąclecia 4. W czasie wojny pracowała u nich Irena Kuberacka(-Kozieł). Wspomnienie o pracy u Wolterów, zachowane w pamięci rodziny, pokazuje jak trudnych wyborów musieli ludzie dokonywać podczas wojny – również Niemcy. Informacje spisała ze wspomnień rodziny wnuczka Ireny, Magdalena Kozieł-Zaworska (której serdecznie dziękuję).Czytaj dalej „Irena Kuberacka-Kozieł: Wspomnienie o rodzinie Wolter”

1945: Golęczewianie dobijają hitlerowskiego gada

To było dokładnie 80 lat temu. 19 stycznia 1945 roku niemiecka ludność uciekła z Golęczewa przed nadciągającym frontem. Kilka tygodni później między Golęczewem i Zielątkowem rozegrała się bitwa z niedobitkami niemieckiego wojska, wycofującymi się z oblężonego Poznania. W walkach uczestniczyły dziesiątki golęczewian. Do tego czasu przenosi nas relacja, zawarta w artykule Stefana Konopińskiego „Legitymacja iCzytaj dalej „1945: Golęczewianie dobijają hitlerowskiego gada”

Tak odkrywałam Golęczewo – wywiad z Marią Bajer

Maria Bajer. Nauczycielka w golęczewskiej szkole (w latach 1994 – 2000 jej dyrektorka), autorka i redaktorka licznych publikacji o historii wsi, inicjatorka powołania i wieloletnia prezeska Stowarzyszenia Golęczewian, animatorka i organizatorka wielu zdarzeń i działań (m.in. przyjęcia do golęczewskich domów matek z dziećmi, które dotknęła powódź 1997 roku oraz dwukrotnych pobytów studentów architektury Politechniki naCzytaj dalej „Tak odkrywałam Golęczewo – wywiad z Marią Bajer”

1838: Pogrzeb Jana Gorczyczewskiego, właściciela Golęczewa

Jan Gorczyczewski nabył majątek w Golęczewie prawdopodobnie między 1817 a 1820 rokiem. Wsławił się nieprzejednaną postawą wobec planów uwłaszczenia chłopów w Poznańskiem (pisał o tym Marian Bajer w swojej pracy „Dwaj Golęczewianie opisani przez historyków”). Okazuje się, że była to całkiem znamienita i zasłużona postać, o czym świadczy zamieszczony poniżej tekst. Podczas poszukiwań internetowych trafiłemCzytaj dalej „1838: Pogrzeb Jana Gorczyczewskiego, właściciela Golęczewa”

Korzeniewscy: z Golęczewa na nieludzką ziemię w Uzbekistanie

Przed niemal stuleciem Mieczysław i Jadwiga Korzeniewscy przez kilka lat mieszkali w Golęczewie. Tragiczną historią tej rodziny podzielił się ich prawnuk, Michał Rzepka. Mieczysław Korzeniewski (ur. w 1884 r. w Żninie) był znanym działaczem społeczno-politycznym. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wszedł w skład władz Komitetu Obrony Górnego Śląska, organizacji patriotycznej założonej w 1919 w Poznaniu.Czytaj dalej „Korzeniewscy: z Golęczewa na nieludzką ziemię w Uzbekistanie”

1940: Wehrmacht w Golęczewie i Ocieszynie

Jest mroźny luty, kilka miesięcy po niemieckiej inwazji na Polskę. Nieznany żołnierz w mundurze Wehrmachtu odwiedza Golenhofen, Truppenfeld czyli Chludowo, a następnie Augenfelde, zwane niegdyś Ocieszynem. Robi pamiątkowe zdjęcia. Ponad 80 lat później album żołnierza trafia do rąk handlarza w Kanadzie. Ten wystawia zbiór fotografii na portal aukcyjny – każde zdjęcie na osobną aukcję, boCzytaj dalej „1940: Wehrmacht w Golęczewie i Ocieszynie”

Paul Fischer – portret i nekrolog

Jako szef rady budowlanej Komisji Osadniczej Paul Fischer miał decydujący wpływ na projekt wzorcowej wsi w Golęczewie i na architekturę poszczególnych domów. Od lat poszukiwałem bezskutecznie zdjęcia tego człowieka. I wreszcie się udało. Portret Fischera w czasopiśmie „Ostland” z 1915 roku związany jest z późniejszym, „post-poznańskim” okresem jego życia. W tym czasie zakończył on karieręCzytaj dalej „Paul Fischer – portret i nekrolog”

„The Invention of Indigenous Architecture” – o niemieckiej architekturze „rodzimej” w Golęczewie i… Namibii

Fenomen niemieckiej wsi wzorcowej w Golęczewie wciąż stanowi przedmiot zainteresowania naukowców z różnych stron świata. Golenhofen to jeden z bohaterów pracy profesora uniwersytetu w szwajcarskiej Bazylei – Kenny’ego Cupersa. Artykuł „The Invention of Indigenous Architecture” analizuje, jak trend „rodzimości” w architekturze niemieckiej w XIX i na początku XX wieku był zaangażowany w politykę – aCzytaj dalej „„The Invention of Indigenous Architecture” – o niemieckiej architekturze „rodzimej” w Golęczewie i… Namibii”